सर्लाही, ०३ कार्तिक । अमेरिकामा आगामी नोभेम्बर ३ मा हुने मिडटर्म (मध्यावधि) निर्वाचनले राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको पार्टीका लागि सङ्कट निम्त्याउन सक्ने देखिएको छ ।
महँगी, इरानसँगको युद्ध र ट्रम्पको घट्दो लोकप्रियताका बीच रिपब्लिकन पार्टीलाई कंग्रेसमा आफ्नो बहुमत जोगाउन चुनौती थपिएको छ । १० प्रमुख जनमत सर्वेक्षणमध्ये केवल एकमा मात्र रिपब्लिकन पार्टी अगाडि देखिएको छ ।
मिडटर्म चुनावमा राष्ट्रपति चुनिँदैन । यसमा अमेरिकी संसद् अर्थात् कंग्रेसका दुवै सदन हाउस अफ रिप्रिजेन्टेटिभ्स र सिनेटका सिटहरूका लागि मतदान हुन्छ ।
हाल दुवै सदनमा रिपब्लिकन पार्टीको झिनो बहुमत छ । यदि डेमोक्र्याट्सले आवश्यक सिट जिते भने, उनीहरूले एक वा दुवै सदनमा बहुमत हासिल गर्न सक्छन् । यसले गर्दा ट्रम्पलाई आफ्ना एजेन्डाहरू लागू गर्न निकै कठिन हुनेछ ।
ट्रम्पको लोकप्रियतामा गिरावट, रेटिङ ३० प्रतिशतमा झर्यो
अमेरिकामा ट्रम्पको कामबाट सन्तुष्ट हुने मानिसको सङ्ख्या निरन्तर घटिरहेको छ। विभिन्न सर्वेक्षणअनुसार केवल ३० देखि ३६ प्रतिशत मानिस मात्र उनको कामबाट खुसी छन्।
एनबीसी न्युजको सर्वेक्षणमा ३४ प्रतिशतले ट्रम्पको कामलाई सही मानेका छन् भने वासिङ्टन पोस्ट-एबीसी न्युजको सर्वेक्षणमा ३३ र फक्स न्युजको सर्वेक्षणमा ३६ प्रतिशतले उनको समर्थन गरेका छन्।
प्यू रिसर्च सेन्टरको सर्वेक्षणमा ट्रम्पले सबैभन्दा कम अर्थात् ३० प्रतिशत मात्र समर्थन पाएका छन्। यो ट्रम्पको पहिलो कार्यकालभन्दा पनि कम हो।
यसअघि उनको पहिलो कार्यकालमा, जनवरी २०२१ मा संसद् भवनमा दङ्गाकारीहरू प्रवेश गरेको घटनापछि उनको अप्रुभल रेटिङ सबैभन्दा कम ३४ प्रतिशतमा पुगेको थियो।
महँगीबाट आजित अमेरिकी जनता
सन् २०२४ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा ट्रम्पले महँगी र जनताको खर्च घटाउने वाचा गरेका थिए। तर, अहिले बढ्दो मूल्यवृद्धि उनको पार्टीका लागि ठूलो टाउको दुखाइ बनेको छ।
अमेरिकामा अण्डा, दूध, पाउरोटी, मासु र तरकारीजस्ता आधारभूत वस्तुको मूल्य २० देखि ३० प्रतिशतसम्म बढेको छ। घरभाडा औसतमा करिब २ लाख ५६ हजार नेपाली रुपैयाँ पुगेको छ, जुन हालसम्मकै उच्च हो।
तेल र ग्यासको मूल्य करिब २० प्रतिशतले बढेको छ। मानिसहरूको तलबमा सामान्य वृद्धि भए पनि महँगीका कारण त्यसको राहत महसुस हुन सकेको छैन।
रोयटर्स-इप्सोसको सर्वेक्षणमा ७८ प्रतिशत मानिसले आफ्नो आम्दानीभन्दा उपभोग्य वस्तुको मूल्य तीव्र गतिमा बढिरहेको बताएका छन्। एपीको रिपोर्टअनुसार, ६५ प्रतिशत अमेरिकीहरू महँगीको दोष ट्रम्पका नीतिहरूलाई दिन्छन्।
राष्ट्रिय सर्वेक्षणहरूले देखाएअनुसार ३७ प्रतिशतभन्दा बढी अमेरिकीहरू महँगी र मूल्यवृद्धिलाई देशको सबैभन्दा गम्भीर समस्या मान्छन्। यस्तो अवस्थामा महँगी नियन्त्रण गर्नु ट्रम्पका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती बनेको छ।
इरान युद्धले बढायो सङ्कट, विदेश नीतिप्रति पनि असन्तुष्टि
इरानसँगको युद्ध ट्रम्पका लागि अर्को ठूलो समस्या बनेको छ। रोयटर्सको रिपोर्टअनुसार, युद्धका कारण पेट्रोल र डिजेलको मूल्यमा दबाब बढेको छ, जसले अमेरिकीहरूको दैनिक खर्च अझै बढाउन सक्छ।
एनबीसी न्युजको सर्वेक्षणमा केवल २९ प्रतिशत मानिसले मात्र इरान युद्धलाई सम्हाल्ने ट्रम्पको तरिकालाई सही मानेका छन्। उता, फक्स न्युजको सर्वेक्षणमा ६४ प्रतिशतले उनको विदेश नीतिलाई गलत भनेका छन्। यद्यपि, ट्रम्पलाई आफ्नै रिपब्लिकन पार्टीका समर्थकहरूबाट भने अझै साथ मिलिरहेको छ।
एपीको सर्वेक्षणमा ६९ प्रतिशत रिपब्लिकन मतदाताले उनको विदेश नीति सही भएको बताएका छन्। चुनावमा इरान युद्धको कस्तो असर पर्छ भन्ने कुरा पूर्ण रूपमा स्पष्ट भइसकेको छैन, तर युद्धका कारण इन्धन महँगो भएमा र जनता ट्रम्पका नीतिहरूसँग रुष्ट रहिरहेमा यसको प्रत्यक्ष नोक्सान रिपब्लिकन पार्टीले व्यहोर्नुपर्नेछ।
आफ्नै पार्टीका उम्मेदवारहरू ट्रम्पबाट तर्किँदै
ट्रम्पको घट्दो लोकप्रियताको असर उनकै पार्टीभित्र पनि देखिन थालेको छ। अक्टोबरमा सार्वजनिक रोयटर्सको रिपोर्टअनुसार, कडा प्रतिस्पर्धा हुने ६२ सिटमध्ये ४१ सिटमा रिपब्लिकन उम्मेदवारहरूले ट्रम्पका केही नीतिहरूप्रति असहमति जनाइरहेका छन् वा उनीबाट दूरी कायम गरेर हिँडिरहेका छन्।
यी उम्मेदवारहरूले ट्रम्पका सबै नीतिको विरोध भने गरेका होइनन्। उनीहरू केही मुद्दाहरूमा फरक मत राखेर ती मतदाताको समर्थन जुटाउन चाहन्छन्, जो कुनै निश्चित पार्टीका कट्टर समर्थक होइनन्।
यी उम्मेदवारहरूसामु धर्मसङ्कट के छ भने, ट्रम्पको नजिक बस्दा उनको घट्दो लोकप्रियताको नोक्सान उठाउनुपर्ने हुन्छ, तर उनीबाट धेरै टाढिँदा ट्रम्पका वफादार समर्थकहरू रिसाउन सक्छन्।
संसद्मा बहुमत गुमाए ट्रम्पलाई के घाटा हुन्छ ?
यदि डेमोक्रेटिक पार्टीले कंग्रेसको एक वा दुवै सदनमा बहुमत हासिल गर्यो भने ट्रम्पलाई आफ्ना निर्णयहरू लागू गर्न निकै मुस्किल हुनेछ। कंग्रेसमै बजेट, सरकारी खर्च र नयाँ कानुनसँग जोडिएका महत्त्वपूर्ण निर्णयहरू गरिन्छन्।
डेमोक्र्याट्ससँग बहुमत भएमा उनीहरूले ट्रम्पका प्रस्तावहरू रोक्न सक्छन् र उनको प्रशासनको कामकारबाहीमाथि छानबिन पनि बढाउन सक्छन्।
यद्यपि, रिपब्लिकन पार्टीसँग केही फाइदा पनि छन्। रोयटर्सका अनुसार, पार्टीसँग चुनाव प्रचारप्रसारमा खर्च गर्नका लागि बलियो स्रोतसाधन छ।
यसका अलावा, डेमोक्रेटिक पार्टीका केही उम्मेदवारहरूलाई लिएर मध्यमार्गी मतदाताहरूमा रहेको आशङ्काको फाइदा पनि रिपब्लिकनको पक्षमा जान सक्छ।
(एजेन्सीहरूको सहयोगमा)